Thành phố Salt Lake là thủ phủ của tiểu bang Utah. Dân số trong thành phố chỉ khoảng 200,000 người thôi. Có thể nói đây không những là thủ phủ của Utah mà còn là thủ phủ của đạo Mormons/The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints. Cũng không lạ vì thành phố này được thành lập năm 1847 bởi nhóm người theo đạo Mormons được dẫn dắt bởi giáo chủ Brigham Young. Hiện nay 90% dân số của Salt Lake city là tín hữu của giáo phái này.
2 địa điểm du lịch quan trọng nhất ở thành phố Salt Lake và cả tiểu bang Utah là Temple Square/Quảng Trường Đền Thờ của đạo Mormons và State Capital. Điện thủ phủ Utah State Capital được xem là điện lớn nhất trong số các điện của 50 tiểu bang. 2 địa điểm này cách nhau không xa. Đi trên phố chính N/S State Street hay N/S/E/W Temple Street của Salt Lake city bạn sẽ nhìn thấy nóc đền Temple Square hay điện capitol của Utah sừng sững nổi bật trong thành phố. Đứng trước đền thờ Temple Square, bạn có thể nhìn thấy Vòm (Dome) của quốc hội bên kia đường gần đó. Mỗi năm hơn 5 triệu du khách đến thăm viếng Temple Square và đây là Nhà Thờ xưa nhất, lớn nhất, nổi tiếng nhất, và ảnh hưởng nhiều nhất đến việc truyền bá đạo này đi khắp thế giới.
(Note: Hàng năm số du khách đến thăm viếng tất cả 5 vườn quốc gia/National Parks nổi tiếng của Utah (Zion, Bryce Canyon, Canyonlands, Capitol Reef, Arches) cộng lại chỉ 5.3 triệu người. Số du khách đến tham quan hai vườn quốc gia hàng đầu của Mỹ là Yellowstone và Grand Canyon/Đại Vực dưới 5 triệu người)
So sánh Quảng trường Đền Thờ Temple Square của đạo Mormons ở Utah với Tòa Thánh Vatican ở Rome là không đúng lắm, vì đạo Mormons không thống nhất thành một hệ thống chặt chẽ như Thiên Chúa giáo, và có nhiều nhà thờ, nhiều khuynh hướng khác nhau, không chịu mệnh lệnh tuyệt đối từ trung ương.
Hơn thế đây không phải là Trung Ương của đạo Mormons. Mặc dầu vậy, đây là Nhà Thờ xưa nhất, lớn nhất, nổi tiếng nhất, và ảnh hưởng nhiều nhất đến việc truyền bá đạo này đi khắp thế giới.
Đạo Mormons phát sanh ở New York nhưng ngay từ nguyên thuỷ, đạo này bị kỳ thị vì nhiều lý do, lý do quan trọng nhất là việc chủ trương chế độ đa thê, những người theo đạo được quyền có nhiều vợ, trái với quan niệm chung của xã hội lúc bấy giờ, nên đi tới đâu cũng bị kỳ thị.
Rốt cuộc giáo chủ Brigham Young đã dẫn tín đồ đến thung lũng Salt Lake vào năm 1847. Ông đã chọn một khoảng đất hoang và tuyên bố “Chúng ta sẽ xây một ngôi đền cho Chúa ở đây.” Khi người ta khảo sát thành phố, khu vực xung quanh lô đất được chọn đã được dành cho ngôi đền, và từ đó được gọi là quảng trường Đền thờ.
Đây là tôn giáo lớn thứ tư ở Mỹ. Đạo Mormons còn được gọi là The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints (tạm dịch Giáo hội Các Thánh Hữu Ngày Sau Của Chúa Giê Su Ky Tô).
Quảng trường đền thờ (Temple Square) rất lớn, rộng khoảng 35acres, nằm ngay trung tâm thành phố Salt Lake, thủ phủ của tiểu bang Utah, rất gần với tòa nhà Quốc hội của Tiểu bang State Capital..
Tại quảng trường này, không phải chỉ có đền thờ xưa nhất của đạo Mormons (Salt Lake Temple), mà còn có nhiều cơ sở khác như Salt Lake Tabernacle (Đền Thờ Salt Lake), Salt Lake Assembly Hall (Hội Trường Salt Lake), Seagull Monument (Tượng Đài Seagull), hai Visitors’ centers (Trung Tâm Du Khách), Joseph Smith Memorial building (Nhà Tưởng Niệm Joseph Smith), Church history library (Thư Viện Lịch Sử Giáo Hội), Relief Society building (Cơ Quan Cứu Trợ), Church Administration building (Cơ Quan Hành Chánh Giáo Hội), và Church Office building (Văn Phòng Giáo Hội).
Để viếng thăm hết khu Quảng trường này bạn cũng phải mất vài tiếng. Đặc biệt nếu bạn không phải là tín đồ Mormons, bạn không được phép vô Đền Thờ chính Salt Lake Temple. Đền thờ chính này hiện nay được liệt vào hạng cổ kính và lịch sử historic temple của họ. Hàng năm chỉ có vài events chính hay đại hội thánh ca lớn được tổ chức trong đền. Nhưng bạn cũng sẽ được xem kiến trúc và lịch sử xây cất của đền thờ này trong khu Museum của họ. Tại đây bạn sẽ được nhìn ngắm mô hình khu đền thu nhỏ từ trong ra ngoài và rất nhiều trưng bày cũng như hình ảnh lịch sử của đền.
Trong các buổi lễ của đạo Mormons, phần chính được đề cao thường là hát thánh ca. Bạn đi thăm Temple Square ở Utah hay các khu đền thờ khác của giáo hội chẳng hạn như khu đền ở Honolulu, Hawaii nơi trung tâm giải trí bộ tộc nổi tiếng Polynesian sở hữu bởi giáo hội này, bạn sẽ được các tours guides của họ giới thiệu về nét thánh ca độc đáo của tôn giáo họ. Giáo hội Mormons hiện có một giàn hợp xướng thánh ca nổi tiếng Tabernacle Choir. Ban thánh ca này có khoảng 360 người, toàn là ca sĩ tình nguyện, và được giáo hội Mormons bảo trợ. Mặc dầu vậy về mặt tài chánh, ban hợp ca tự tài trợ, và tiền thâu những lần trình diễn khắp thế giới, hoặc tiền bán dĩa nhạc do nhóm sản xuất, đều đóng góp cho Giáo hội. Ban thánh ca này được giáo chủ Brigham Young thành lập năm 1849 bắt đầu với 89 người di dân Wales đã cải đạo theo ông. Brigham Young cũng đã mời John Parry làm giám đốc/director đầu tiên. Từ khi thành lập năm 1849 cho đến nay ban thánh ca của giáo hội trải qua 16 đời giám đốc. Giám đốc điều khiển giàn hợp xướng thánh ca hùng hậu nầy hiện nay là Mack Wilberg.
Vì hầu hết công dân Utah là người đạo Mormons theo giáo răn không cờ bạc nên bạn không thể tìm thấy một casino nào ở Utah, người thích thú giải trí này thường phải tìm đến các casino nằm sát biên giới thuộc tiểu bang Nevada hoặc Las Vegas … Và cuối tuần các sinh hoạt thương mại của thành phố vắng hoe hoe vì Chủ nhật tín hữu Mormons đi nhà thờ hết.
Bổ túc:
Mormons là một nhóm tôn giáo và văn hóa liên quan đến Mormons, nhánh chính của phong trào Latter-Day Saint của Kitô giáo phục hồi Jesus Christ of Latter-Day Saints, được Joseph Smith khởi xướng ở ngoại ô New York trong những năm 1820.
Vì tín lý đa thê do Smith khởi xướng cùng những vấn đề xung đột xảy ra với các chính quyền địa phương, Smith phải đưa tín hữu mình qua nhiều vùng và tiểu bang khác nhau như Ohio, Missouri, Illinois.
Năm 1844, những định kiến và căng thẳng chính trị tại địa phương, do tính đặc thù của tín lý và chế độ đa thê của Mormon cùng những bất đồng chính kiến nội bộ, đã leo thang thành xung đột giữa nhóm Mormons và nhóm chống Mormons, vào ngày 27 tháng 6 năm 1844, Smith và anh trai Hyrum đã bị giết bởi một đám đông ở Carthage, Illinois. Bởi vì Hyrum là người kế vị hợp lý của Smith, cái chết của họ đã gây ra một cuộc khủng hoảng tranh giành quyền lực liên tiếp và sau đó Brigham Young đảm nhận vai trò lãnh đạo trong phần lớn các hoạt động của giáo hội. Young từng là cộng sự thân cận của Smith và là tông đồ cao cấp của Nhóm Mười Hai.
Sau cái chết của Smith vào năm 1844, người Mormon đã theo Brigham Young đến nơi trở thành Lãnh thổ Utah. Ngày nay, hầu hết các người Mormons được hiểu là thành viên của Latter-Day Saints/LDS. Các nhóm nhỏ hơn theo các nhà lãnh đạo khác để hình thành các giáo phái khác của phong trào Latter-Day Saints. Họ sinh hoạt độc lập về tôn giáo, thế tục và không thực hành, hoặc thuộc về giáo phái khác.
Như đã nêu trên, trung tâm ảnh hưởng văn hóa của Mormons là ở Utah Bắc Mỹ, nơi đây tập trung nhiều tín hữu Mormons hơn bất kỳ lục địa nào khác, mặc dù phần lớn người Mormons sống bên ngoài Hoa Kỳ
Người Mormons tự nhận mình là Cơ đốc giáo, mặc dù một số người không phải là người Mormons coi người Mormons không theo Cơ đốc giáo và một số tín ngưỡng của họ khác với người theo Cơ đốc giáo chính thống. Người Mormons tin vào Kinh Thánh, cũng như các sách kinh thánh khác, chẳng hạn như Sách Khải Huyền Mormons/ The Bible of Mormons
Tín lý Mormons phát triển một ý thức mạnh mẽ về những giáo điều bắt nguồn từ học thuyết và lịch sử của họ. Trong thế kỷ 19, người Mormon chuyển đổi từ các giáo hội lẻ tẻ qua xu hướng tập hợp đến giáo hội trung ương, và từ năm 1852 đến 1890, một nhóm người Mormon công khai thực hành đa hôn nhân, một hình thức đa thê tôn giáo nhưng chủ yếu là người đàn ông có rất nhiều vợ (Joseph Smith có 49 bà vợ, Brigham Young có tới 55 bà vợ) Ngoài chế độ đa thê bị người Hoa Kỳ đả phá, các điều răn khác của họ hướng đến một cách sống lành mạnh như họ coi trọng việc giữ gìn sức khỏe bằng cách không cờ bạc, rượu chè, thuốc lá, đồ uống nóng, và các chất gây nghiện. Họ có xu hướng hướng về gia đình và có mối liên hệ chặt chẽ qua các thế hệ với sự kết nối mối tương quan gia đình rộng lớn, phản ánh niềm tin của họ rằng các gia đình có thể được gắn kết với nhau ngoài cái chết. Mormons cũng có một luật lệ nghiêm khắc về sự khiết tịnh, đòi hỏi phải kiêng quan hệ tình dục ngoài hôn nhân dị tính và chung thủy trong hôn nhân
Người Mormons dành một lượng lớn thời gian và tài lực để phục vụ trong nhà thờ của họ, và nhiều người Mormons trẻ chọn cách phục vụ một sứ mệnh chung cho giáo hội toàn thời gian.
Số lượng thành viên thống kê năm 1971 là 3.090.953 và tính đến năm 2018, có gần 18 triệu thành viên trên toàn thế giới
Temple Square official site:
https://www.templesquare.com/
Mây Lan
Mây Lan 